Phryne là nhân vật có thật trong lịch sử Athens, không phải truyền thuyết. Tuy nhiên, những giai thoại xoay quanh cuộc đời bà lại đặc biệt đến mức thường được kể lại như một câu chuyện “nửa thực nửa huyền”. Phryne là một kỹ nữ nổi tiếng thời Hy Lạp cổ đại, được xem là hình mẫu cho nhiều tác phẩm nghệ thuật và sở hữu khối tài sản lớn.
1. “GÁI NGÀNH CŨNG CÓ PHẨM GIÁ NGHỀ NGHIỆP”
Dù nổi tiếng và giàu có, Phryne không tiếp khách một cách tùy tiện mà lựa chọn theo tiêu chí riêng. Theo các giai thoại, bà từng dành sự ưu ái cho nhà triết học Diogenes of Sinope vì ngưỡng mộ trí tuệ, nhưng lại từ chối một vị vua giàu có do không đồng tình với cách cai trị của người này. Điều này khiến danh tiếng của Phryne không chỉ nằm ở sắc đẹp mà còn ở cá tính.
2. “VỤ XÂY LẠI BỨC TƯỜNG THEBES”
Sau khi thành Thebes bị Alexander the Great phá hủy, Phryne từng đề xuất tài trợ xây dựng lại công trình. Tuy nhiên, bà đưa ra điều kiện rằng phải ghi nhận công lao của mình trên tường thành: "bị ph.á h.ủy bởi Alexandros, được khôi phục bởi k.ỹ n.ữ Phryne", điều này bị xem là quá táo bạo trong bối cảnh xã hội lúc bấy giờ nên đã bị từ chối.
3. “THẮNG KIỆN VÌ KH:ỎA TH:ÂN”
Đây được xem là giai thoại gây nhiều tranh cãi nhất về Phryne. Theo các ghi chép cổ, trong một lễ hội tôn vinh thần Poseidon tại Eleusis, Phryne bất ngờ rời khỏi khu đền, c:ởi b:ỏ trang phục và bước xuống biển tắm trước sự chứng kiến của đám đông. Hành động này nhanh chóng gây chấn động và bị xem là x:úc ph:ạm nghi lễ tôn giáo.
Sau đó, bà bị đưa ra xét xử tại tòa án Areopagus với cáo buộc "B:áng b:ổ thánh thần". Theo các nguồn cổ, bên công tố đã cố gắng chứng minh bà phạm tội nghiêm trọng và có thể phải đối mặt với h:ình ph:ạt nặng.
Người đứng ra bào chữa cho Phryne là Hypereides, một nhà hùng biện nổi tiếng, đồng thời được cho là có mối quan hệ tình cảm với bà. Khi phiên tòa diễn biến bất lợi và các lập luận không đủ thuyết phục, ông đã sử dụng một cách biện hộ gây nhiều tranh cãi: đưa Phryne ra trước hội đồng xét xử và nhấn mạnh vẻ đẹp cơ thể của bà như một biểu hiện của sự ưu ái từ thần linh.
Ông kết thúc bằng câu nói: "Làm sao một lễ hội tôn vinh các vị thần lại có thể bị x:úc ph:ạm bởi chính vẻ đẹp mà họ ban cho?"
Kết quả, hội đồng xét xử đã thay đổi quyết định và tuyên trắng án cho Phryne. Một số tài liệu cho rằng họ bị tác động bởi quan niệm tôn giáo và thẩm mỹ thời đó, khi vẻ đẹp được xem là dấu hiệu của sự ban phước từ các vị thần, đặc biệt là Aphrodite.
Câu chuyện này về sau trở thành nguồn cảm hứng cho nghệ thuật, tiêu biểu là bức “Venus Anadyomene” của họa sĩ Apelles.
Dù vẫn còn nhiều chi tiết mang tính giai thoại, Phryne vẫn là một nhân vật đặc biệt, phản ánh phần nào quan niệm thẩm mỹ và đời sống xã hội của Hy Lạp cổ đại.
